Ngjarje

BKSH: promovohet “Historia e Arkitekturës në Shqipëri”
26 Prill 2016


Instituti i Monumenteve të Kulturës “Gani Strazimiri”, në bashkëpunim me Ministrinë e Kulturës dhe Bibliotekën Kombëtare, promovoi ditën e martë, datë 26 Prill, veprën studimore “Historia e Arkitekturёs nё Shqipёri”, me autorë Aleksandër Meksi, Apollon Baçe, Emin Riza, Gjerak Karaiskaj dhe Pirro Thomo. Në këtë aktivitet morën pjesë znj. Mirela Kumbaro, Ministre e Kulturës, akademikë e arkitektë, studiues dhe specialistë të IMK-së, pedagogë e studentë të Arkitekturës dhe Arkeologjisë e Trashëgimisë Kulturore, etj.. “Historia e arkitekturës në Shqipëri”, si një botim unik dhe me vlera të mëdha jo vetëm për specialistë të fushës por edhe publikun e gjerë, rikthehet e plotësuar dhe e përditësuar me fakte dhe të dhëna të reja pas 35–vjetësh nga botimi i maketit “Historia e Arkitekturës Shqiptare” (1980). Në fjalën e saj përshëndetëse, Persida Asllani, drejtore e Bibliotekës Kombëtare të Shqipërisë duke vlerësuar rëndësinë e këtij botimi theksoi se “kjo vepër studimore vjen përmes kontributit të jashtëzakonshëm të bashkautorëve dhe një pune shumë vjeçare, si një vepër monumentale siç është edhe trashëgimia kulturore shqiptare”. Duke prezantuar ekspozitën me botime ndër vite, pjesë e fondit të BKSH-së, znj. Asllani vuri në dukje se “në këtë ekspozitë vijnë gjurmët më të rëndësishme të punës kërkimore-shkencore në fushën e arkitekturës dhe trashëgimisë kulturore shqiptare”.

Ndërkohë, znj. Mirela Kumbaro, Ministre e Kulturës e vlerësoi si “të jashtëzakonshme punën e autorëve dhe specialistëve të IMK-së për të sjellë me këtë botim një arkivë dokumentare dhe shkencore të gjithë sistemit të trashëgimisë kulturore, si asaj arkitektonike, arkeologjike, etnografike apo antropologjike. Ajo është në vetvete një pasuri studimore në trashëgiminë kulturore, e cilat mbart edhe historinë e ndryshimeve që ka pësuar arkitektura dhe urbanistika shqiptare këto vite, ku trashëgimia kulturore jo vetëm duhet ruajtur e konservuar por edhe begatuar”. “Historia e Arkitekturës në Shqipëri” u vlerësua si një botim me informacione tejet të rëndësishme dhe shumë të vlefshme në dokumentimin e trashëgimisë kulturore shqiptare. Si e kanë cilësuar edhe vetë bashkautorët “ky botim vjen si një nga shfaqjet më konkrete të nivelit të zhvillimit ekonomik dhe shoqëror të epokave dhe fazave të ndryshme të ecurisë së etnosit tonë, kjo veprimtari ndërtimore përmban vlerën e padyshimtë të dokumentit historik në shkallën më të lartë të vërtetësisë së tij”. Studimi i historisë së arkitekturës në Shqipëri, pas botimit të parë përgjithësues të vitit 1980, ka vijuar me thellime e njohje të reja si dhe ritrajtime të çështjeve të mëparshme. Botimi i parë është cilësuar si një arritje në fushën e studimit të historisë së arkitekturës dhe u pasua me një rritje të vazhdueshme të studimeve gjatë periudhës 35-vjeçare, duke u finalizuar me studimin më të ri.

Më tej, Pirro Thomo, një nga bashkautorët, u shpreh se “fuqizimi i sistemit arsimor universitar, rritja e interesit gjithnjë edhe më të madh të opinionit shoqëror të brendshëm dhe të jashtë për kulturën shqiptare kanë qenë një shtysë për hartimin e këtij botimi, një punë e cila nuk është shteruese. Në përputhje me arritjet e reja mbi trashëgiminë kulturore dhe thellimeve të veprimtarisë studimore, botimet pasuese do të rrisin njohjen e arritjeve në këtë fushë në rrjedhën e historisë sa të pasur aq edhe të hapur për kërkime vijuese. Gërmimet arkeologjike, ndërhyrjet restauruese dhe studimet paralele në vendet fqinje dhe më gjerë, janë rrethana të cilat kanë ndikuar pozitivisht në këtë botim, në krahasim me atë pararendës”. Krahas kësaj vepre të rëndësishme shkencore Instituti i Monumenteve të Kulturës promovoi edhe botimet e saj më të fundit, përkatësisht revistat “Monumentet” kushtuar 10-vjetorit të anëtarësimit të Gjirokastrës në UNESCO dhe 50-vjetorit të Institutit të Monumenteve të Kulturës si dhe librin “5000 vjet fortifikime në Shqipëri” i autorit Gjerak Karaiskaj.