Ngjarje

BKSH prezanton INDEX TRANSLATIONUM 2015 në Ditën Ndërkombëtare të Përkthimit
30 Shtator 2016


Biblioteka Kombëtare e Shqipërisë, në kuadër të nismës “Tirana lexon” dhe Ditës Ndërkombëtare të Përkthimit, mirëpriti ditën e premte, datë 30 Shtator 2016, takimin “NO JOKE! HUMORI NË LETËRSINË E PËRKTHYER”, në të cilin u prezantua edhe publikimi online në faqen zyrtare të BKSH-së (www.bksh.al) i INDEX TRANSLATIONUM 2015, që përbën Bibliografinë e përkthimeve në Shqipëri për këtë vit. “Tirana Lexon” vjen si një maratonë leximi për herë të dytë në kryeqytet dhe organizohet nga IDMC (Instituti për Demokraci, Media & Kulturë), me mbështetjen e Ministrisë së Kulturës së Shqipërisë dhe Bibliotekës Kombëtare, nismë kjo që synon të promovojë leximin. Ky aktivitet kulturor erdhi i konceptuar si një bashkëbisedim mes përkthyesish, shkrimtarësh dhe lexuesish, duke u ndalur në sfidat e përkthimit të një prej elementëve më të veçantë por edhe më të vështirë, siç është humori në letërsi. Në të morën pjesë si të ftuar nderi përkthyesit e mirënjohur Edmond Tupja, Diana Kastrati dhe moderatori Blendi Salaj.

Në fjalën e saj përshëndetëse drejtoresha e Bibliotekës Kombëtare, Persida Asllani, u shpreh se “duke përzgjedhur Ditën Ndërkombëtare të Përkthimit për prezantim e INDEX TRANSLATIONUM 2015 ne ndërmarrim një akt nderimi ndaj përkthyesve dhe kontributit të tyre në komunikimin ndërkulturor”. Bibliografia e përkthimeve në Shqipëri në vitin 2015 përmban rreth 650 tituj dhe përbën një ndihmesë të madhe për studiues, përkthyes dhe lexues. Shqipëria si vend anëtar i Unesco-s, prej vitit 1969, kontribuon në Index Translationum me bibliografinë e botimeve të përkthyera brenda kufijve të saj shtetërorë. Index Translationum është Bibliografia ndërkombëtare e përkthimeve dhe përfshin katalogun bibliografik të botimeve të përkthyera në afro 190 vende të botës. Çdo përkthim që botohet në një vend citohet në këtë bibliografi, e cila përgatitet nga baza e të dhënave elektronike të çdo vendi anëtar të Index Translationum. Bashkëpunimi ndërkombëtar e bën Index Translationum një veprimtari unike në botë.

Gjatë takimit drejtoresha e IDMC, znj. Anila Godole, u shpreh se “në këtë maratonë leximi në kuadër të “Tirana lexon”, e cila përmbyllet në Ditën Ndërkombëtare të Përkthimit, një nga temat që erdhi më natyrshëm ishte humori në letërsi”, duke ngritur pyetje të cilat gjithmonë ngjallin kërshërinë e lexuesve, e duke i bërë temë të këtij takimi: “si vjen humori i përkthyer në një gjuhë tjetër dhe me cilat sfida përballen përkthyesit?” Përkthyesja Diana Kastrati, e cila ka sjellë në gjuhën shqipe emra të njohur të letërsisë italiane si Alberto Moravia, Andrea Camilleri apo Umberto Ecco, duke ndarë me të pranishmit përvojën e saj gjatë përkthimit të shkrimtarit Andrea Camilleri vuri në dukje se “në përkthim nuk ka formula të sakta dhe gjithmonë ka humbje gjatë përkthimit, por ajo çka është më e rëndësishme është ‘fryma’ që përshkon përkthimin, si një rikrijim i tekstit origjinal”. Ndërkohë përkthyesi i mirënjohur Edmond Tupja, i cili e cilësoi procesin e përkthimit por njëkohësisht atë të leximit “si akt artistik elitar”, theksoi se “lojërat e fjalëve dhe humori janë pjesa më e vështirë por edhe e bukur e një përkthimi”. Duke kujtuar dhe folur për dilemat e tij gjatë përkthimit z. Tupja u shpreh se “çdo përkthyes ka ndjeshmërinë dhe këndvështrimin e tij, ku çdo vepër duhet ripërkthyer, duke e shndërruar procesin e përkthimit një ushtrim mendor i pambaruar”.

Ky aktivitet kulturor u shoqërua me lexime dhe diskutime, jo vetëm nga të ftuarit por edhe nga studentët dhe të pranishmit e tjerë.