Ngjarje

Në Bibliotekën Kombëtare: 100-vjetori i Kongresit të Manastirit

 

 

Veprimtaritë në përkujtim të 100-vjetorit të Kongresit të Manastirit u çelën mbrëmjen e 12 nëntorit 2008 me një manifestim në mjediset e Bibliotekës Kombëtare. Nderuan me pjesëmarrjen e tyre kryeministri Sali Berisha, zëvendëskryeministri dhe kryetar i komisionit shtetëror për përkujtimin e 100-vjetorit të Kongresit të Manastirit Genc Pollo, ministri i Turizmit, Kulturës, Rinisë dhe Sporteve Ylli Pango, studiues, shkrimtarë, lexues, punonjës të bibliotekave etj.

Fjalën e hapjes e mbajti Dr. Aurel Plasari, drejtor i Bibliotekës Kombëtare, i cili falenderoi pjesëmarrësit, në veçanti specialistët që bashkëpunuan në realizimin e kësaj veprimtarie , si dhe vuri në dukje rëndësinë e ngjarjes dhe mençurinë e patriotëve, shkrimtarëve dhe gjuhëtarëve të asaj periudhe që, mes mosmarrëveshjesh dhe marrëveshjesh, arritën në një vendim të përbashkët duke na dhënë alfabetin që trashëgojmë sot.

Në përshëndetjen për të pranishmit në ceremoni z. Sali Berisha uroi drejtorin dhe stafin e Bibliotekës Kombëtare për veprimtarinë. Ai nënvizoi faktin që, me miratimin nga ana e Kongresit të Manastirit të alfabetit të gjuhës shqipe me shkronja latine, u tregua prirja e kahershme europiane e shqiptarëve. Duke përfituar nga rasti ceremonial Kryeministri deklaroi se qeveria do të adaptojë një qëndrim të ri ndaj librit dhe bibliotekave, në të cilin Biblioteka Kombëtare do të ketë rolin e liderit.

Ceremonia vijoi me çeljen e ekspozitës me materiale të koleksioneve të Bibliotekës Kombëtare që pasqyrojnë përpjekjet disashekullore të shqiptarëve për një alfabet unik të gjuhës së tyre. Prerjen e shiritit inaugurues patën nderin ta bëjnë z. Teki Biçoku, kryetar i Akademisë së Shkencave, dhe z. Aurel Plasari, drejtor i institucionit mikpritës.

Përmes ekspozimit të botimeve të periudhave të ndryshme përvijohet rruga e gjatë plot përpjekje e njerëzve të dijes dhe e letrarëve shqiptarë në kërkim të një alfabeti të vetëm për gjuhën amtare. Piketat e kësaj “udhe shkronjash” në eksponate dhe ilustrimet e riprodhuara që i shoqërojnë ato nisin me Buzukun dhe Bibliotekën Vatikane, ku ruhet kopja e vetme origjinale e Veprës së tij, për të vijuar me arbëreshin Lekë Matranga, me autorët e vjetër të Veriut: Budi, Bardhi dhe Bogdani, me Vinçenc Zmajeviçin dhe papën Klement XI (Koncilin e Arbrit), me Anonimin e Elbasanit dhe dorëshkrimin e hamendësuar si të Kostë Beratasit, me kontributet e Hahn-it, Pouqueville-it dhe Reinhold-it, me Veqilharxhin dhe abetaret e tij, me Shoqërinë Biblike të Londrës ku botuan përkthimet e veta Vangjel Meksi dhe Kristoforidhi, me botimet e Stambollit, Bukureshtit, Sofjes dhe të Brukselit për të ardhur te alfabetet e Shkodrës të shoqërive “Bashkimi” dhe “Agimi” deri te Kongresi i Manastirit dhe Abetarja e Parashqevi Qiriazit (1909), një ndër botimet e para me alfabetin e miratuar prej tij.

Ekspozita shoqërohet edhe me një album-katalog ideuar dhe me parathënie nga Aurel Plasari. Bashkë me ekspozitën, ky album tërhoqi vëmendjen e vizitorëve për kërshëritë e vyera historike që përmban, si dhe për hijeshinë e realizimit të tij.

Atmosfera e krijuar ishte vërtetë festive me meloditë që ekzekutonte Banda e Bashkisë së Tiranës dhe me trokëllimën e gotave të verës shkumuese me të cilën organizatorët mikpritën të ftuarit.